Projektant w nowej roli

Jedną z konsekwencji zmian gospodarczych i społecznych, jakie się w ciągu ostatnich lat dokonały, są nowe realia realizacji inwestycji, do których muszą się dostosować wszyscy uczestnicy procesu inwestycyjnego, nie wyłączając projektantów. Mimo że w kosztach przedsięwzięcia ich udział stanowi tylko kilka procent, ich wpływ na jego ostateczny sukces jest bez wątpienia większy.


Przybliżenie kilku wybranych elementów pracy projektanta inwestycji infrastrukturalnych pozwoli zorientować się w zmianach, jakie w ostatnich latach w niej zaszły.

Demokratyzacja życia w naszym kraju wpływa także na funkcjonowanie projektanta. Obecnie w swojej pracy musi on w znacznie większym stopniu uwzględniać uwarunkowania wynikające z potrzeb i oczekiwań lokalnych społeczności.

Jednym z podstawowych narzędzi komunikacji stały się tzw. konsultacje społeczne. Z jednej strony umożliwiają one inwestorowi przedstawienie zamierzenia inwestycyjnego tej części społeczeństwa, której ono dotyczy, a z drugiej - pozwalają równocześnie uzyskać jego opinię, określić potrzeby i uwarunkowania. Kluczową postacią w tych konsultacjach jest projektant, na którym spoczywa obowiązek zaprezentowania planów oraz doprowadzenia do ostatecznego uzgodnienia stanowisk.

Aby jednak właściwie wypełnić swe zadanie, musi on posługiwać się technikami prezentacji, które będą zrozumiałe dla zwykłego obywatela. Okazuje się, że same techniki audiowizualne, tzw. język nietechniczny, i zastosowanie kolorów w dokumentacji są niewystarczające dla zrozumienia treści projektu. Zdecydowanie bardziej skuteczne są wizualizacje komputerowe wykonane w oparciu o zdjęcia lotnicze danego obszaru lub ortofotomapy. Dzięki nim przeciętny obywatel może zobaczyć, a nawet „dotknąć" tego, co mieści się w obszarze jego zainteresowania, i w efekcie jasno się odnieść do przedstawianych rozwiązań. Stosowanie tych technik wymaga innego oprzyrządowania i oprogramowania niż standardowe projektowe. Jest też kosztowne i bardziej czasochłonne. Wyposaża jednak projektanta w nową broń podczas negocjacji społecznych i pozwala mu działać skuteczniej.

Do obowiązków projektanta negocjatora należy też ustalenie granic kompromisu w przypadku wystąpienia konfliktu. Musi on pogodzić interesy inwestora (zarządu drogi) oraz właścicieli poszczególnych urządzeń. Ci zaś w zdecydowanej większości są nastawionymi komercyjnie samodzielnymi podmiotami gospodarczymi i nie są skorzy do ustępstw.

Działając w konkretnych realiach, projektant musi umieć przewidywać konsekwencje proponowanych rozwiązań. Jednym z elementów, który pociąga za sobą określone skutki w przyszłości, jest prognoza dotycząca ruchu.

Technika komputerowa i programy wizualizacyjne umożliwiają szybkie opracowywanie prognoz oraz ich prezentację. Za pomocą tych narzędzi projektant może ponadto przeprowadzić symulację skutków wdrożenia projektu. W rezultacie może optymalizować przyjęte rozwiązania geometryczne i konstrukcyjne, jak również korygować błędy w organizacji ruchu. Innymi słowy, ma szansę zadbać o to, by całość sprawnie funkcjonowała przez 20-30 lat.

Posługiwanie się ww. metodami wymaga solidnego przygotowania merytorycznego, właściwego oprogramowania i urządzeń. Jednak mając to wszystko, wystarczy już tylko wprowadzić właściwe dane.

W opracowaniu każdego elementu projektu istotne jest patrzenie w przód. Jest to jeden z głównych wyznaczników jakości danego rozwiązania. Dobra prognoza ruchu pozwala stworzyć dobry, służący przez wiele lat projekt.