Stosowanie emulsji asfaltowych w teorii i praktyce

Kationowe emulsje asfaltowe na stałe już zadomowiły się w rodzinie drogowej, nie tylko jako wykorzystywane w pracach remontowych i utrzymaniowych lepiszcze, ale również jako ważny składnik procesów inwestycyjnych dotyczących nowo budowanych dróg. Niestety, występujące w szczegółowych specyfikacjach technicznych (de facto jednych z najważniejszych dokumentów w procesie budowy) zapisy dotyczące emulsji asfaltowych bardzo często zawierają błędy merytoryczne. W skrajnych przypadkach zapisy te wzajemnie się wykluczają, uniemożliwiając zgodne z prawem wprowadzenie wyrobu budowlanego do obrotu.


Przykładem fragmenty specyfikacji dotyczącej jednej z główniejszych arterii naszego kraju:

„Materiałem stosowanym przy wykonaniu skropienia według zasad niniejszych SSTWiORB (szczegółowa specyfikacja techniczna wykonania i odbioru robót budowlanych) powinny być kationowe emulsje modyfikowane oraz niemodyfikowane wg PN-EN 13808 o właściwościach zgodnych z WT-3 Emulsje asfaltowe 2009".

„Materiały do skropienia warstw konstrukcji nawierzchni muszą być zaakceptowane przez Inżyniera i muszą posiadać Aprobatę Techniczną IBDiM".

„Do każdej ilości jednorazowo odbieranej partii lepiszcza dołączona powinna być deklaracja zgodności z Aprobatą Techniczną na wyrób".

Jednoczesne powoływanie się w jednej specyfikacji na normę PN-EN 13808, dokument WT-3, Aprobatę Techniczną IBDiM oraz deklarację zgodności z Aprobatą Techniczną stanowi nieodosobniony przypadek, kiedy to wymieniane są i łączone wszystkie wytyczne i dokumenty traktujące o emulsjach asfaltowych, jakie powstały w latach 1999-2010. Problem polega na tym, że dokumenty te nie są spójne, co wynika z tzw. starego i nowego podejścia.


Kationowe emulsje asfaltowe podzielone były na cztery zasadnicze grupy:

1. emulsje szybkorozpadowe (indeks rozpadu IR < 90 g/100 g), oznaczane jako K1
2. emulsje średniorozpadowe (indeks rozpadu 80 < IR < 120 g/100 g), oznaczane jako K2
3. emulsje wolnorozpadowe (indeks rozpadu IR > 120 g/100 g), oznaczane jako K3
4. emulsje nadstabilne (indeks rozpadu IR > 120 g/100 g), oznaczane jako K4 i wykazujące dużą stabilność podczas kontaktu z cementem.

W poszczególnych grupach następował dalszy podział emulsji ze względu na zawartość lepiszcza oraz rodzaj modyfikacji i użytego polimeru (emulsje modyfikowane polimerowo).

Wymagania wobec emulsji oraz podstawowe informacje dotyczące rodzaju oznaczeń, przeznaczenia, warunków wbudowywania, magazynowania i transportu zawarte były w Aprobatach Technicznych wydawanych przez IBDiM, a metody badań w zeszycie nr 60 Warunki Techniczne - Drogowe Kationowe Emulsje Asfaltowe EmA 99.

Warto w tym miejscu dodać, że w nowszych aprobatach technicznych pojawiły się już częściowo oznaczenia (metody badań) wg norm PN-EN.


Nowe podejście związane jest z wprowadzeniem do zbioru polskich norm normy EN 13808:2005 Asfalty i lepiszcza asfaltowe - Zasady klasyfikacji kationowych emulsji asfaltowych oraz załącznika krajowego NA do normy PN-EN 13808:2010.

Główne zmiany polegają na:

1. wprowadzeniu nowej nomenklatury, tj. nowych oznaczeń literowych i cyfrowych identyfikujących kationowe emulsje asfaltowe
2. wprowadzeniu pojęcia klas właściwości użytkowych - określeniu metod wykonywania oznaczeń zgodnie z normami EN.