Grysy sjenitowe – doskonałe do produkcji SMA

Polerowalność jest definiowana jako zdolność skały do wygładzania się pod wpływem działania czynników polerujących, jak np. koła samochodów w rzeczywistych warunkach ruchu. Pod wpływem ruchu samochodów woda i drobne cząsteczki mineralne polerują wystające ziarna, przyczyniając się do wzrostu śliskości nawierzchni jezdnej. Wprowadzenie obowiązku kontroli odporności kruszyw na polerowanie gwarantuje utrzymanie się na wymaganym poziomie antypoślizgowych właściwości nawierzchni jezdnej.

Zgodnie ze standardami obowiązującymi w krajach Unii Europejskiej miarą odporności kruszyw na polerowanie jest wskaźnik PSV. Wyższa wartość PSV oznacza, że materiał grysowy posiada wyższą odporność na polerowanie, co z kolei zapewnia dłuższe utrzymanie mikrostruktury. Taki materiał jest bardziej odporny na poślizgi, czyli w efekcie bezpieczniejszy dla użytkownika drogi.

W Polsce występuje niewiele złóż kruszyw, których wartość PSV przewyższa 50. Dotychczas najbardziej popularnym kruszywem stosowanym do mieszanek mineralno-asfaltowych był bazalt, którego wartość PSV mieści się w przedziale od 46 do 51. W grupie skał wylewowych wartość PSV powyżej 50 otrzymano dla grysów melafirowych i porfirowych. Wartość PSV 53 i wyżej uzyskują sjenity z rejonu dolnośląskiego. Ich jakość i parametry zostały docenione podczas Międzynarodowych Targów Infrastruktura 2006 w konkursie Ministra Transportu w kategorii „materiały dla drogownictwa", gdzie zdobyły główną nagrodę jako produkt do mieszanek mineralno-asfaltowych nawierzchni SMA.

Nawierzchnie SMA z użyciem grysów sjenitowych wykonano m.in. na nowo otwartej drodze krajowej nr 75, klasy GP, kategorii ruchu KR5 Szarów-Targowisko w kierunku drogi krajowej nr 4 (E40) (woj. małopolskie).

- Wykonana nawierzchnia SMA posiada dobre parametry fizyko-mechaniczne. Użycie grysów sjenitowych miało wpływ na trwałość i szorstkość nawierzchni, a co za tym idzie na bezpieczeństwo i komfort jazdy użytkowników. Ważnym atutem grysów sjenitowych jest wysoki współczynnik PSV. Posiadają one dobrą odporność na polerowanie, dobrą mrozoodporność oraz nasiąkliwość. Cechy te pozwalają na ich stosowanie do warstw ścieralnych na drogach wyższych kategorii - mówi inż. Robert Wojnarski, dyrektor Zakładu Robót Nawierzchniowych Budostal 5 w Krakowie.

Spośród innych realizacji, gdzie do warstwy ścieralnej użyto grysów sjenitowych 4/8 i 8/12 mm, warto wymienić remont ul. Linieńskiej i przebudowę ul. Waryńskiego w Ostrowcu Świętokrzyskim, wykonane przez Świętokrzyskie Przedsiębiorstwo Robót Drogowych Trakt Sp. z o.o.