Bezpieczeństwo na przejazdach kolejowych

Nierozwaga i brak ostrożności silniejsze niż rozsądek?


Według danych PKP PLK SA na zarządzanych przez nie liniach kolejowych znajduje się ponad 13 tys. skrzyżowań w jednym poziomie z drogami publicznymi, przy czym 26% to przejazdy z zaporami (rogatkami) strzeżone przez dróżnika lub innego pracownika kolejowego (kat. A), 4,6% to przejazdy z półrogatkami oraz sygnalizacją świetlną i dźwiękową (kat. B), 10% jest zabezpieczone sygnalizacją świetlną i dźwiękową (kat. C). Pozostałe to przejazdy kolejowe oznakowane tylko znakami drogowymi (kat. D).

Jeśli przy wejściu lub wjeździe na tory kolejowe nie jest zachowana  należyta ostrożność, każde z takich skrzyżowań może być potencjalnym miejscem wypadku, czasem śmierci. Prawa fizyki obowiązują zawsze. Już przy przeciętnej prędkości pociągu maszynista, widząc samochód na torach, może tylko włączyć sygnał dźwiękowy i hamulce i... czekać na zderzenie.

Ta nieuchronność wypadku sprawiła, że PKP PLK postanowiły kontynuować prowadzoną od czterech lat akcję społeczną „Bezpieczny przejazd". Zorganizowana pod hasłem „Zatrzymaj się i żyj" kampania ma m.in. kształtować świadomość społeczną i w następstwie ugruntować znajomość zasad bezpiecznego przekraczania przejazdów kolejowych, a przez to ograniczyć narażanie życia i zdrowia zarówno uczestników ruchu drogowego, jak i pracowników i użytkowników kolei.

Celem kampanii było przy tym trwałe zapewnienie bezpieczeństwa ruchu na skrzyżowaniach linii kolejowych z drogami - przy założeniu, że bezpieczeństwo to jest wspólną sprawą wszystkich, którzy mogą na nie mieć wpływ: kolei i policji, administracji i samorządów, zarządców dróg, organizacji społecznych oraz wszystkich ludzi dobrej woli.

Liczba wypadków i kolizji na przejazdach kolejowych w Polsce od lat utrzymuje się na znaczącym poziomie. Według danych KG Policji w 2007 r. doszło do 108 wypadków, w których zginęło 45 osób, a 127 zostało rannych. Wypadki te są z zasady zdarzeniami o bardzo poważnych następstwach - w 2007 r. stanowiły one 0,3% ogólnej liczby wypadków na drogach publicznych, lecz było to 0,8% ogólnej liczby zabitych.

Na liniach PKP PLK zanotowano w 2007 r. 262 wypadki i kolizje na przejazdach kolejowych, w których śmierć poniosło 48 osób, a 106 zostało rannych. Aż 31,2% poszkodowanych w tych wypadkach to ofiary śmiertelne.

W bieżącym roku kampania „Bezpieczny przejazd" trwała od połowy czerwca do pierwszych dni września. Miała ona znacznie szerszy zakres niż w latach poprzednich, jest więc nadzieja, że przyniesie trwalsze efekty. Duży nacisk położono na działania informacyjne i prewencyjne, w tym na działania prowadzone bezpośrednio na przejazdach kolejowych. Były to m.in. akcje organizowane przez pracowników kolei wspólnie z Policją, Żandarmerią Wojskową, Strażą Graniczną i Strażą Ochrony Kolei.

Interesującą częścią tegorocznej kampanii były symulacje wypadków przeprowadzane na wybranych przejazdach kolejowych (m.in. w Kielcach, Częstochowie i w Warszawie). Wykazały one niezbicie, że nawet przy małej prędkości lokomotywy, rzędu 20-30 km/h, szansa przeżycia kierowcy i pasażerów samochodu lub uniknięcia poważnych obrażeń jest praktycznie zerowa.