Uczestnicy pierwszych zorganizowanych przez nas warsztatów „Jak dobrze budować drogi" nie kryli zadowolenia. Podobała im się forma łącząca aktywnie prowadzone zajęcia z wyjazdem do laboratorium TPA w Pruszkowie. Zachęceni słowami uznania przygotowaliśmy kolejne warsztaty - tym razem poświęcone organizacji ruchu.
Pracownicy zarządów dróg miejskich i powiatowych, którzy uczestniczyli w październikowym spotkaniu, mieli możliwość wysłuchania prelekcji znanych ekspertów, ale także wyrażenia własnych opinii, podzielenia się doświadczeniami oraz wzięcia udziału w dyskusji.
Regulacje prawne
Marek Wierzchowski, konsultant ds. bezpieczeństwa ruchu drogowego w Krajowej Radzie Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego, przybliżył słuchaczom regulacje prawne dotyczące drogi, zawarte w obowiązujących ustawach i szczegółowych aktach wykonawczych.
Zgodnie z Prawem budowlanym droga jest budowlą - obiektem liniowym, którego charakterystycznym parametrem jest długość. Ta sama ustawa odnosi się także do takich budowli, jak lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, budowle ziemne, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych czy sieci uzbrojenia terenu. Na jej podstawie wydawane są przepisy techniczno-budowlane.
Kolejnym istotnym aktem prawnym jest ustawa o drogach publicznych, która reguluje sprawy organizacyjne, określa kompetencje i uprawnienia organów administracji publicznej. W 2003 r. pojawił się w niej zapis o klasach dróg, dający delegację do określenia warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Poszczególne klasy dróg różnią się od siebie dostępnością: w przypadku autostrad (A) i dróg ekspresowych (S) jest ona ograniczona. Należy też pamiętać o różnicy pomiędzy klasyczną drogą, a ulicą, tj. drogą na terenie zabudowanym lub przeznaczonym pod zabudowę. Zasadnicza różnica polega na odmiennym zagospodarowaniu przekroju klasycznej drogi i ulicy, stąd każdorazowo, przyjmując parametry techniczne, należy mieć na uwadze docelowe przeznaczenie drogi. W zależności od klas technicznych dróg wyznacza się różne odstępy między skrzyżowaniami lub węzłami, przyjmuje się odpowiednią prędkość projektową, która rzutuje m.in. na parametry łuków pionowych, poziomych, itp. Inne są także reguły parkowania i lokalizacji zjazdów z drogi.
„Instrukcję" użytkowania drogi stanowi ustawa Prawo o ruchu drogowym regulująca zasady korzystania z dróg publicznych, stref zamieszkania i stref ruchu oraz zasady dopuszczenia pojazdów do ruchu, wymagania w stosunku do innych uczestników ruchu niż kierujący pojazdami, a także zasady i warunki kontroli ruchu drogowego.
Przy tworzeniu projektów budowlanych i projektów organizacji ruchu należy brać pod uwagę rozporządzenia wynikające z delegacji ustawy prawo budowlane, tj. rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie, w sprawie przepisów techniczno-budowlanych dotyczących autostrad płatnych oraz w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogowe obiekty inżynierskie i ich usytuowanie, jak również z ustawy Prawo o ruchu drogowym (w sprawie znaków i sygnałów drogowych, w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów drogowych oraz urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego i warunków ich umieszczania na drogach, w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem).
Zgodnie z rozporządzeniem ministra właściwego do spraw transportu zarządzający ruchem m.in. opiniuje geometrię drogi w projektach budowlanych. To bardzo ważne, gdyż przy budowie lub modernizacji drogi należy kształtować geometrię terenu w sposób optymalny dla uczestników ruchu drogowego, umożliwiający wprowadzenie czytelnej organizacji ruchu. Niestety w praktyce nie zawsze się z tej możliwości korzysta, skutkiem czego organizacja ruchu „jest nakładana" na drogę w ostatnim stadium projektu budowlanego, jako element stanowiący integralną część dokumentacji budowy i niejednokrotnie nie zapewnia właściwej komunikacji z użytkownikiem drogi.